Php neden oluÅŸturuldu

Rasmus Lerdorf tarafından Perl’e yakın olarak oluÅŸturalan php “Open Source” (acık kaynak kodu) ÅŸeklindedir.
Rasmus PHP yi kişisel sayfalar için herkezin kullanabileceği kadar kolay yapmıştı.
1995 yılında Rasmus bir grup kurdu ve bu grupla PHPyi Perlden ayırıp halen geliştirilmekte olan PHP4ü yarattılar.
Evet artık PHP ile yapabileceklerinizde (neredeyse) sınır yok. Herşey sizin hayal gücünüze kalıyor.

Eh PHP’nin geçmiÅŸinden bukadar bahsetmek yeterli sanırım. Ne dersiniz?
Yinede fazla acele etmeyin. İlk kodlarmızı yazmadan önce biraz daha bilgi vereceğim.(Eğlenceye az kaldı)

Nasıl çalışır bu php?
PHP server-side(Server tarafında çalışan) bir dildir.
Siz bir *.php dosyası çağırdığınızda server “<?php” ve “?>” arasındaki kodları serverdaki PHP yorumlayıcısına “Al ÅŸu php yi hallet bizameet.” diye yollar. Yormlayıcı bunları okur ve yorumladıktan sonra browserınıza html olarak yollar. (böylece kodlarınız görünmemiÅŸte olur, sizin ve ziyaretcilerinizin güvenliÄŸide saÄŸlanır.)

Hadi şimdi ksacık bir kod ile örnek verelim ve sonra okumaya devam edelim.

(Bu kodun çalışabilmesi için dosyayı php destekli bir hosta atmanız veya bilgisayarınıza server ve php kurmanız gerekmektedir.
Window(s.a.v.)erver ve php kurulu hakkında gerekli bilgiyi ileride bulacaksını)

—- AÅŸağıdaki kodları Notepad veya farklı bir text editörüne yazıp ilk.php adıylan kaydedin. —-

<html>
<head> <title>Bu Benim İlk Php Sayfam</title></head>
<body>
<?php
echo (”Merhaba Evren”);
?>
</body>
</html>

—- İşte ilk PHP sayfamız hazır —-

Bu dosyayı çalıştırdığınız zaman server <?php ve ?> arasıdaki “echo” functionu görür ve php yorumlayıcısına gönderir. Yorumlayıcı bunu gördüğü anda “Aha benim ‘Merhaba Evren’ yazmam isteniyoo. e yazim bare” der ve ekranda “Merhaba Evren” yazdığını görürsünüz.

Sanırım sorun yok buraya kadar. İlk kodlarda gördüğünüze göre eğleniyorsunuzdur. Ha?
Haydi devam…

PHP ile yapılabilecekler hakkında

Eminim ÅŸimdiden meraklandınız ve “Peki ama neler yapabilirim bu php ile?” diyorsunuz.
PHP ile oyun programlıyıp sitedenizde oyun oynatabilirsiniz, üyelik sistemleri yazabilirsiniz.
Ziyaretci defterleri, toplistler, forumlar, counter(sayaç)lar ve daha bir çok şey.

Örneğin koca bir alış veriş merkezi yapabilirsiniz. Yada sitenizde ziyaretcilerin chat yapmasını sağlayın.
Üstelik bunlar için çok fazla bilgi gerekmiyor. PHP(Personal Home Page) denilen bu basit dili öğrenmeniz yeterli.
Eh, tabiki öğğrenmek için beni takip edeceksiniz.

PHP’nin avantajları
Elbetteki PHP’yi seçmemizin sebebi avantajlarıdır.
PHP diÄŸer server-side programların aksine her türlü platformda(Unix, Windows …) rahatlıkla çalışabilir.
Yazının başında belirttiğin gibi Open Sourcedir.

 —– Kısaca Open Source —–
Open source progralar kaynak kodları ile birlikte “ücretsiz” olarak dağıtılır ve kullanıcı, yane siz dilediÄŸiniz gibi deÄŸiÅŸtirebilir daha sonra dağıdabilirsiniz….
 —– Kısaca Open Source —–

PHP’nin gelmiÅŸ hazır functionları sayesinde iÅŸlemleri daha hızlı yapabilir ve hiçbir eklentiye ihtiyaç duymassınız.
Örneğin sadece küçük bir function ile tek satır kod yazarak mail gönderebilirsiniz.
PHP ile Mysql adlı database bütünleşse bile PHP her türlü database ile rahatlıkla ve sorun çıkartmadan çalışır.
PHP diğerlerinden cok daha hızlı ve güvenlidir.
Hatta PHP ile birkaç satır kod ile resim bile cizebilirsiniz.
PHPnin casesensitive(büyük küçük harfe duyarlı) olmaması yazım kolaylığı ve hız kazandırıyor.


PHPye başlarken böyle şeyleri okumaktan bende sizin gibi sıkılmıştım ancak gerekli işte.

PHPyi nasıl kullanabilirsiniz?
Aslınsa php kullanmak için çok fazla zahmete gerek yoktur.
PHP kurulu bi server, kod yazmak için herhangi bir text editörü ve birazık PHP bilmek yeterli olacaktır :)

Bilgisayarınıza kullanmakiçin en uygunu apache adındaki serverdır. Bunun yanında PHPye(daha önce bahsettiÄŸim yorumlayıcı) ve Mysql’e ihtiyacınız var.
Bunların bir iki dakikada kurulumunu bir sonraki bölümde anlatacağım.

Editör olarak bir Türk’ün azırladığı e dünyanın en iyi PHP editörlerinden biri olarak anılan PhpEd’i öneririm.
PhpEd’in otomatik tamamlama ve renk ayırı sayesinde çok daha hızlıca PHP yazabilceksiniz.

Ben yinede eski alışkanlığım DreamWeaver’i(DW) tercih ediyorum. Bu yazı bile ÅŸu anda DW ile yazıyorum :)

Bilgisayarınıza server ve php kurulumu
Aslında local bir server üzerine php e mysql kurmak bayağı zahmetli iştir.
Ama merak etmeyin, sizi bu dertten kurtaracak birÅŸeyler biliyorum.

PHPTriad adı bir programcığı download edeceksiniz.
Programı çalıştırıp sadee “Next” tuÅŸuna basın 15 20 saniye sonra bilgisayarınıda Apache server, PHP, Mysql e PhpMyadmin kurulu olacak.

Artık herşeye hazırız.
baÅŸlamadan önce yapmanız gereken tek ÅŸey Apache serverı (ve gerekliyse mysql’ü) çalıştırmak.
Bunun için Başlat/programs/PHPTriad yolunu izlemeniz yeterli olacaktır.

Hazırladığımız sayfaları kullanabilmek için c:\apache\httdoc (ve istediğiniz alt klasorlere) kaydetmelisiniz.

Şimdi daha önce hazırladığımız ilk.php adıyla kaydettiğimiz dosyayı
c:\apache\httdoc klasorne kopyalayın ve browserınızı acıp adrese şunu yazın;
http:\\127.0.0.1\ilk.php

İşte hepsi bukadar.

PHP dili
Aslında php sanıldığı kadar zor bir değildir.
Hergün 2 saatini ayırarak 15gün içinde iyi bir php coder olabilirsiniz.
Tabi PHP’nin de diÄŸer diller gibi bir kaç yazım kuralı vardır.

Tüm php kodları (tırnaksız) “<?php” ve “?>” iÅŸaretleri arasında yazılır. Böylece server bir php komutu çalıştırmak istendiÄŸini anlar.

PHP de her komutun sonuna “;”(noktalı virgül) iÅŸareti konulması zorunludur ve php ; iÅŸareti görene kadar function’u çalıştırmaya devam eder.Aksi halde kocaman bir hata mesajı ile karşılaÅŸabilirsiniz. (bu hatayı seveceÄŸini hiç sanmıyorum :))

Örnek kod:

<?php
echo (”NaturelGS”);
?>

Görüldüğü gibi satır sonunda ; virgül var. Php komutun bittiğini anlar ve ekrana NaturelGS yazdırır.
Aynı şeyi şu şekildede yapabilirdiniz. (iyi bir phpci olmak istiyosanın böye şeyler yapmayın)

<?php
echo (”N
at
u
r
el
GS
“);
?>

Berbat görünüyor değil mi?

Sizde farketmiÅŸsinizdirki PHP ile birÅŸey yazdırırken ” ” arasında yzıyoruz ve ” iÅŸaretleri gözükmüyor.
Peki ya “” içerisinde birÅŸeyler yazmak istiyosanız? İşte o anda imdadınıza PHP’nin bu durumlar için olan kurtarcısı ESCAPE koÅŸuyor.
Escape de nedir diyorsunuz deÄŸil mi? Escape sadece “\” (backslash(ters bölme iÅŸareti)).

Şöyle bir kod ile nasıl kullanıldığını gösterelim.<?php
echo (”Simto ALEV \”www.bilimveteknoloji.com\” için yazıyor.”);
?>

bu kod ekrana şunu yazacaktır;
Simto ALEV “www.bilimveteknoloji.com” için yazıyor.

Çok işe yarıyor değil mi şu escape? :))

Html ve PHP
PHP diğer web programlama dilleri gibi sadece program içindir ve tasarım yeteneğine sahip değildir.
Bu yüzden PHP ile birikte html kullanacağız. Tabiki bilmeniz ve dikka tedilmesi gereken bazı şeyler var.

PHP içerisinse Html, JavaScript yazılmasına izin veren bir dildir ve daha önce gördüğünüz echo functionu içerisine html kodu kullanlabilir.

PHP içerisinde Htm için küçü bir örnek yapalım.

<?php
echo (”AÅŸağıda Link’e dıklayıverinn<br><br>
<a href=\”http://www.bilimveteknoloji.com\”>www.bilimveteknoloji.com</a>
“);
?>

Yukarıda link verilen satırda dagördüğünüz gibi ” lardan önce escape iÅŸareti (\) kullandım. EÄŸer bunu yapmasaydım hoÅŸ olmayan ÅŸeylerle karÅŸlaÅŸacaktım

Sonucunu deneyin ve siz bulun.
Yinede ben bunu kulanmak yerine, PHP programınzı kolayca editlemek ve yeri geldiğinde yeni bir tasarıma yerleştirmek için html ve PHP yi birbirinden ayırmanızı öneriyorum.

Şöyle bir kodda tasarımızı e programınızı kolayca değiştirebilirsiniz;

Bir önceki sayda söylediğim kod;

<html><head><title>www.bilmveteknoloji.com</title></head>
<body>
<?php
// aşagıdaki PHP diline ait öğeler hakkında gerekli bilgiyi bir sonrai bölümde buacaksınız.
//Burada amaç sadece html ve PHP’nin ayrılmasını göstermektir.
$coder = “Simto ALEV”;
$site = “http://www.ilimveteknoloji.com”;
?>
<table border=”1″>
<tr>
<td>Coder: <?php echo (”$coder”); ?> </td>
<td>Site: <a href=”<?php echo(”$site”); ?> “> UlaÅŸmak İçin Tıklayın</a></td>
</tr>
</table>
</body>
</html>

Yukarıdaki kod sayesinde, oluşabilecek bir çok hatadan kurtulup daha hızlı ve kolay bir şekilde PHP sayfaları hazırlayabilirsiniz.

Değişkenler ve veri türleri

PHPde de her programlama dilinde olduğu gibi değişkenleri kullanırız. Aslında onlarsız bi programda olmaz. (ben onları çok seviyorum ;))
Değişkenler birşey(ler)i içinde sakladığımız kutular gibidir.
Mesela yemek adlarını bu kutularda (değişkenlerde) saklabiliriz ve lazım oluncada kutumuzdan alırız.
Bu şekilde ziyaretçinin hangi yemeği seçtiğini anlayıp gerekli işlemleri yapabiliriz.
DeÄŸiÅŸkenlere bir isim ve birde deÄŸer verilmeli.
Örneğin yemek adlı değişkene pilav değeri verilebilir.

Değişkenleri tanımlamak için $ işareti kullanılır ve değişken isimlerinde harf, rakam ve _ harici bir karakter kullanamayız.
Bir değişkeni nası atayacağınızı görmek için aşağıdaki örekleri inceleyiniz.

$adi = “Ahmet”;
$yasi = “34″;
$meslegi = “Kuafor”;

Değişkenleri kulanmak içinse $ işareti ile birlikte değişken adını yazmamız yeterli.
echo (”$adi”);
Yuarıdaki komut $adi deÄŸiÅŸkenin deÄŸeri olan Ahmet’i ekrana basar.

PHPde bir değişkenin değerini diğer bir değişkene atamak, hatta bunu daha dinamik hale getirmek bile mümkün.(çok akkılı şey şu php ya)

$isim1 = “Ahmet”;
$isim2 = $isim1;
$isim1 = “Simto”;
echo (”$isim2″);

Yukarıdaki kod ekrana Ahmet yazdıracaktır. Kısaca ikinci değişkene birinci değişkenin değerini verdik.
Daha sonra birinci değişkenin değerini değiştirmemiz sonucu etkilemedi. Değişen birinci değişkeni tekrar ikinci değişkene atamak için düşündüğünüz gibi ikinci değişlene tekrar değer vermeye gerek yok. bunun için sadece & kullanmanız yeterli.

$isim1 = “Ahmet”;
$isim2 = &$isim1;
$isim1 = “Simto”;
echo (”$isim2″);

Yukarıdaki kod ekrana Simto yazacaktır. $isim2 deÄŸiÅŸkenini ataren kullandıgımız & iÅŸareti sayesinde $isim1′in deÄŸeri deiÅŸtikce $isim2′ninde deÄŸiÅŸiyor.
şu an size anlamsız gelebilecek bu şeyler ileride çok işinize yarayacaklar aslında.

Veri Türleri
PHPde değişkenerle işlem yapmak için 2 tür veri kullanırız.
Sayısal değerler için Integer,
Alfanumerik değerler için String adlı veri türü kullanırız.
Bir deÄŸiÅŸken atarken türünü belirlemek için özel bir iÅŸlem yapmanıza gerek yoktur. Sadece stirng deÄŸerleri ” ” içerisinde intergerleri düz yazarız.

$string1 = “Hüseyin”;
$string2 = “15″;
$integer1 = 45;
$integer2 = 5;

Peki buna neden ihtiyaç vardır? şöyleki bunu yazı veya sayıları yan yana dizmek veya matemaktik iÅŸlemleri yaptırmak için kullanırız. Yukarıdaki kodda $integer1 ve $integer1 deÄŸiÅŸkenlerinin toplamı 50 sonucunuverirken, $string1 + $string2 nin sonucu Hüseyin15 ‘tir.

Dizi deÄŸiÅŸkenler (Array)
Dizi değişken dediğimiz array aslında biraz önce gördüğünüz değişkenlerden farklı değildir. array ile bir değişkende birden fazla değer saklanmasını sağlıyoruz.

<?php
$yemekler = Array (
Array (Yemek => “Pilav”, Fiyaf => “1000.000 - TL”),
Array (Yemek => “Patlıcan”, Fiyat => “1500.000 - TL”),
Array (Temek => “Patates”, Fiyat => 750.000 - TL”),
);
echo (”$yemekler[0][Yemek]“);
?>

Yukarıdaki kodu Yemekler.php adıylan kaydedin ve çalıştırın. Ekranda Pilav yazdıgını greceksiniz.
echo komutu ile ekrana $yemekler değişkenin değerini yazmasını istedik. $yemekler değişkeninde birden fazla değer olduğu için yanına [0] ekleyerek ilk sıradakini secmesini istedik. (0 ilk sırayı, 1 ikinci sırayı, 3 dördüncü sırayı verir) Ve son olarak eklediğimiz [Yemek] ile (seçtiğimiz ilk sıranın) Yemek adlı bölümünü seçmesini istedik. Aslında ileride, gründüğü kadar karmaşık olmadıgını anlayacaksınız.

Operatörler
PHPde çeşitli işler (örneğin matematik) yapmak için kuanılan işaretlere operatörler diyoruz.
Örneğin şimdiye kadar kullandığımız = işareti atama operatörüdür.

Matematik operatöreri:

+ Toplama 5+5  =10
- Çıkartma 10-5  = 5
* Çarpma 5*5  = 25
/ Bölme 40/4  = 10


echo (5+5);
Satırıekrana 10 yazdıracaktır. Dikkat ettiyseniz echo komutunda ” ” iÅŸaretlerini kulanmadık. Bunun sebebi matematiksel iÅŸlem yapmamızdır.
Aynı işlemleri değişkenler ilede yapmamız mümkündür.

$sayi1 = 26;
$sayi2 = 32;
echo ($sayi1 + $sayi2);

Veya bunun yerine aşağıdakinide kullanabilirsiniz.
$sayi1 = 26;
$sayi2 = 32;
$toplam = $sayi1 + $sayi2;
echo (”$toplam”);

PHP ile ekrana yazdırmanın yolları
PHP ile herhangi bir yazıyı veya sayıyı ekrana yazdırmak için daha öncedende tanıdığınız echo(); komutunu kulanırız.
echo (”$degisken);
echo (”Ahmet”);
echo (”15″);
echo (5-2);

echo yazdıtan sonra (” “) arasına ekranda yazmasını istediÄŸimizi yazıp ; ile komutu sonlandırırız.
PHP de ekrana yazdırmak için kulanılaz bir diger komut print tir. Echo’dan tek farklı bir karakter daha uzun. Klavyeden fazladar bir tuÅŸa basmak çok yorucu olabilir. :) Siz en iyisi echo kulanın.

—- Print komutu için örnek —-

print (”Simto”);
print (”41″);
print (3*6);

—- Print komutu için örnek —-

IF else Döngüsü
PHPde “eÄŸer öyle ise ÅŸunu yap, yok deÄŸise bunu yap” demek için if else özelliÄŸini kullanıyoruz.
Kullanımı gayet basittir.

if (ÅŸartlat) {
şartlar varsa bunları yap.
}
elseif (diÄŸer ÅŸartlar) {
Diğer şartlar varsa bunları yap

}
else {
Şartların olmadığı her durumda bunları yap
}

PHP if gördüğü zaman verilen şartın doğruluğunu kontrol eder ve.doğru ise gerekli işlemi yapar ve yoluna (elseif, else yi görmeden) devam eder. Eğer if şartı doğru değil ise.devamına bakar elseif görürse buu sınar ve if de yaptıklarını tekrarlar. Eğer elseif şar(lar)ıda doğru değilse else de yapılması istenen işlemleri yapar.

if ($yemek == “Patlıcan”) {
echo (”Patlıcan seçtiniz”);
}
elseif ($yemek == “Patates”) {
echo (”Patates seçtiniz”);
}
elseif ($yemek == “Pilav”) {
echo (”Pilav seçtiniz”);
}
else {
echo (”Ne Yersiniz?”);
}

If döngüsünde herzaman else olmak zorunda değildir.
if($cevap == “”) {
echo (”Cevap ver lütfen”);
}

For Döngüsü
Döngünün bizim istediğimiz sayıda gerçekleşmesini istiyorsak for döngüsünü kullanabiliriz. For dngüsünde sadee sayaç mantığı kullanılır. örneğin bir değişkene 1 rakamını atarız ve değişkenin değeri 7 olanakadar döngünün devam etmesini sağlarız ve for döngüzü değişmenin değerini her işlemde istediğimiz miktarda (örneğin 2şer) artırır.
For döngüsü şu şekilde kullanılır;


for ( $degisken atama ; koşul ; artış basaması ) {
Koşul doğru ise yapılacak işlere ilişkin komutlar
}

For döngüzüsünde ilk başta bir değiken atıyoruz sonra gerekli şartı ve en sona artış miktarı.

for ($sayac = 1; $sayac <= 7 ; $sayac++ ) {
echo (”<font size= $sayac >
<b><p>www.bilimveteknoloji.com</b></p>
</font>”);
}

Kodu deneyip sonucu inceleyin.

While Döngüsü
While döngüsü şart gerçekleşene kadar istediğimiz komutları uygular.
Mesla $a değişkenin değeri 1 olsun. While $a 10 olana kadar ekrana istediğimiz bir yazıyı yazar ve $a nın değerini 1 arttırır.
Aslında while benim çok sevdiğim bir döngüdür. Hatta diğer döngüleri ben kullanmıyorum bile. :)

While (ÅŸart) :
Şart var ise yapılacak işler
endwhile;

AÅŸağıdaki örnektende anlayacağınız gibi while, for’dan pekte farklı deÄŸildir.
$sayac = 1;
while ( $sayac <= 7 ) :
echo (”<font size= $sayac >
<b><p>www.bilimveteknoloji.com</b></p>
</font>”);
$sayac ++;
endwhile;

Switch Döngüsü
Switch değer verdiğimiz bir değişkenin belirlediğimiz şartlardan hangisine uygun olduğuna bakıp gerekli işlemi yapar.
Eğer dogru olan bir şartvarsa döngüye devam etmemesi için break kullanırız.
Kodlarda break kullanırsak ÅŸart’ı bulsa dahi döngüye devam etmeyip } iÅŸaretinin sonrasına devam eder. Break kullanımı zorunlu deÄŸildir.
Kullanımı aşağıdaki gibidir.

switch (deÄŸiÅŸken) {
case ÅŸart1;
bunları yap
break;

case ÅŸart2 ;
şunları yap
break;

default:
Koşullardan hiç biri yoksa bunu yap
}

Örnek kod;

switch ($yemek) {
case “Patlıcan” ;
echo (”Patlıcan seçtiniz”);
break;

case “Pilav”;
echo (”Pilav seçtiniz”);
break;

case “Patates”;
echo (”Patates seçtiniz”);
break;

default:
echo (”Yazdığınız yemek menümüzde yok”);
}

Yukarıdaki kodda break kullanmasaydık yemek seçildiği ve bulunduğu halde yinede diğer şartları deneyecekti. Gereksiz değil mi? :)
Ve birde default’tan sonra noktalı virgül (;) deÄŸil, iki nokta üstüste(:) kullandığımıza dikkat edin.

Include
PHPde harici dosyaları programa eklemek için include komutunu kullanırız.
include ettiğimiz (include ile programa eklediğimiz) dosyaların içeriği prograamda eklediğimiz yere eklenir.
Bunu sık kullandığımız yazı, kodlar için kullanırız ve kullanımı gayet basittir.
include(”dosyadi.uzanti”);

Hemen bir örnek yapalım.
Aşagıdai dosyayı inc.php adıylan kaydedin.

<?php
echo (”Ben İncludeum”);
?>

Aşağıdaki dosyayıda include.php adıylan kaydedin.

<html>
<head><title>www.bilimveteknoloji.com</title></head>
<body>
<?php
echo (”aÅŸağıda include ettiÄŸim dosya var”);
include(”inc.php”);
?>
</body>
</html>

İşte hepsi bu kadar.

PHPde form kullanımı
Php de HTML ile hazırlanmış formlar üzerinde işlem yaparız.
Bir form üyesinin adı, form gönderildikten sonra php değişkeni olur ve içeriğide değişkenin değeri olur.
<form name=”forms” action=”form.php” method=”post”>
<input type=”text” name=”kulanici_adi”>
<input type=”password” name=”sifre”>
<input type=”submit” name=”git” value=”Yolla!”>
</form>

bu form yollandıgı zaman $kullanici_adi ve $sifre değişkenleri oluşturulur ve değerleri ziyaretcinin formda yazdıkları olur.
Bir form ile işlem yapmak için if else ile formu sınayabiliriz.
bu konu için birileriki sayfadaki kodu inceleyebilirsiniz.

<html>
<head>
<title> PHP ile form örneği - www.bilimveteknoloji.com</title>
</head>
<body>
<?php
if($git) {
//git deÄŸiÅŸkeni varsa, yane form gönderilmiÅŸ ise …
bunları_yap();
}

else {
?>
<form name=”form1″ method=”post” action=”form.php”>
<input type=”text” name=”kulanici_adi”><br>
<input type=”password” name=”sifre”><br>
<input type=”submit” name=”git” value=”Yolla!”>
</form>
<?php
}
?>

Yukarıdaki kodları form.php adıylan kaydedin.
İlk baÅŸta if ile $git deÄŸiÅŸkeninin var olup olmadığını kontol ettik. $git deÄŸiÅŸeni submit butonu’nun adıdır ve dolayısıyla form yollanmamıssa $git deÄŸiÅŸkenide yoktur.
Eğer $git varsa dedik ve oraya ilgili komutları yazarız. Bunu ileride bir örnek ile açıklayacağım.

—- Küçük bir not —-
Kodlar arasında // işaretiyle bir açıklama yaptğımı gördünüz.
PHP çift bölme işaretinden sonra (aynı satırda) yazılanları görmez. Bu şekilde açıklama ve notlar yazılabilir.
—- Küçük bir not —-

Daha sonra else ile şart dogru değilse($git yoksa) ilgili formun çıkmasını sağlıyoruz.

Değişken gönderme yolları

PHP de değişenleri nasıl kullandığımızı daha önce gördünüz. Ancak değişkenleri herzaman kendimiz atamayız. Bir değişkene ziyaretçinin seçtiği yemeği atayabiliriz. Bunun için 2 farklı değişken alma yöntemi vardır.

Post
Bir post methodu ile aldığımız değişkendir.
Form öğelerinin name değerlerinin değişken adı olarak kullanıldığını belirmiştim. Ancak en doğru kullanım $HTTP_POST_VARS[] tır.
Aşağıdaki kodu post.php adıylan kaydedip inceleyin.

<html>
<head>
<title>htttp post - www.bilimveteknoloji.com</title>
</head>
<body>
<?php
if ($git) {
echo (”Merhaba $HTTP_POST_VARS[isim]“);
}
else {
?>
<form action=”post.php” name=”post_deneme” method=”post”>
<table width=”230″ border=”0″ cellspacing=”0″ cellpadding=”0″>
<tr>
<td width=”80″>Adınız:</td>
<td width=”150″>
<input type=”text” name=”isim”>
</td>
</tr>
<tr>
<td width=”80″ align=”right”>
<input type=”submit” name=”git” value=”Yolla!”>
</td>
<td width=”150″>&nbsp;</td>
</tr>
</table>
</form>
<?php
}
?>
</body>
</html>
Get
PHPde url’den alınan deÄŸiÅŸkenlere get deniyor. Bunu daha çok linkler ile deÄŸiÅŸken almak için kullanırız ve formlardada get methodunu kulanmak mümkündür.Bunun için $HTTP_GET_VARS[] kullanırız. Url’den deÄŸiken alımı ÅŸyledir;
get.php?degisken=deger
Bu ÅŸekilde degisken adında bir deÄŸiÅŸken oluÅŸturulur ve deÄŸeri ‘ deger ‘ dir. PHPde url’den birden fazla deÄŸiÅŸken aalmakta mümkübdür. Bunun için urlde deÄŸiÅŸkenleri & iÅŸareti ile ayırırız.
get.php?degisken1=deger1&degisken2=deger2

Aşağıdaki kodları get.php adıyla kaydedin.

<?php
echo (”Merhaba,<br> $HTTP_GET_VARS[adi] $HTTP_GET_VARS[soyadi]“);
?>

Önce get.php dosyasını acın. Ve sonra browserınızda adresin sonuna şnu ekleyin;
?adi=Simto&soyadi=Alev

PHP ile mail göndermek
PHP ile mail göndermek için diğer dillerde olduğu gibi ek bir eklentiye ihtiyaç yoktur. PHP mai göndermek isteyebileceğinizi düşünmüş ve mail(); komutunu geliştirmişler. Bu komutun kullanımı gayet basittir. Aşağıdaki kodu inceleyip test edin.

<?php
$kime = “simtoalev@superonline.com”;
                               // Gidecek kişinin mail adresi
$konu = “www.bilimveteknoloji.com”;
                                //   Mail’in subjecti
$mesaj = “Bu bir deneme mailidir”;
                                  //    Mail’in içeriÄŸi
$mesaj .= “PHP ile mail göndermeyi”;
                             //      Mail içeriğinin devamı (gerekli ise)
$mesaj .= “www.bilimveteknoloji.com’dan öğrendim.”;  
  //       Mail içeriğinin devamı (gerekli ise)

mail($kime, $subject, $mesaj);
?>

PHP ile upload (dosya gönderimi)
Ziyaretcinin bilgisayarındaki bir dosyayı sitenize upload etmesini isteyebilir veya siz dosyalarınızı siteniz üzerinden upload etmek isteyebilirsiniz. İşte bu durumda imdadınıza copy(); yetişiyor ve işinizi çok kolaylaştırıyor.
Copy komutunu kuanmak içi şunu yazmanınz yeterli.
copy(dosya_adi, dosyayı/koyacağınız/klasor/dosya.adi)

Aşağıdaki kod ile copy komutunu daha iyi anlayabilirsiniz. Bir sonrai bölümde konu hakkında bir örnek verilecektir.

<?php
$dosya = “c:\belgelerim\resmin.jpg”;
$klasor = “resimler”;
copy($dosya, $klasor/$dosya_name)
?>

PHP ile örnek uygulamalar
Evet. Artık şimdiye kadar öğrendiklerimizle birşey yapmanın zamanı geldi. Aşağğıda örnek program koları yazıp açıklamasını yapacağım.
Yazdğım kodlarda esas olan sadece kırmızı renk ile yazılanlardır. Siyah renkler kodu açıklama amacıylan yazılmıştır ve programa hiç bir etkisi yoktur.

Åžifreli sayfa girÅŸi
Eğer sayfamıza herkesin değil sadece bilen kişilerin girmesini istiyorsak böyle bir program çok işimize yaraycaktır.
Aşagıdaki dosyayı pwd.php adıylan kaydedin.
<?php
$password = “bilimveteknoloji”  
// Burada ÅŸifre bulunuyor.
?>

Yukarıdaki pwd.php sayfasını esas sayfamıza include edeceğiz. $password değişkeni istenen şifredir.

Aşağıdaki kodları gizli.php adıylan kaydedin.
<html>
<head>
<style>
a:visited{;color:’000000′;text-decoration:none;}
a:hover{;color:’CC0000′;text-decoration:none;}
a:link{;color:’000000′;text-decoration:none;}
</style>
<title>Şifreli sayfa örneği - www.bilimveteknoloji.com</title>
</head>
<body bgcolor=”#eaedf4″ text=”#000000″>

<?php
//Aşağıda formun gönderilip gönderimediğini kontrol ediyoruz. Eğer git değişkeni varsa(form gönderilmişse) işlem yapmasını istiyoruz
if($git) {
include(”pwd.php”); // buraya ÅŸifrenin gizlendiÄŸi dosyayı include ediyoruz.
if(”$HTTP_POST_VARS[pwd]” == “$password”) {
// Formdan gelen pwd değişkeninin $password değişeniyle aynımı oldugunu kontol ediyoruz.

echo (”Merhaba. Gizi bölgeye ulaÅŸtın”);
//2 değişken aynı ise yapılacaklar
}
else {
// 2 değişken aynı değilse
echo (”Opps. Nereye gidiyosun kardeÅŸim”);
}
}

else { // form gönderilmemişse frm cıkmasını sağlıyoruz.
?>
<form action=”post.php” name=”post_deneme” method=”post”>
<table width=”230″ border=”0″ cellspacing=”0″ cellpadding=”0″ align=”center”>
<tr>
<td width=”80″>Adınız:</td>
<td width=”150″>
<input type=”text” name=”isim”>
</td>
</tr>
<tr>
<td width=”80″ align=”right”>
<input type=”submit” name=”git” value=”İçeri girecem “>
</td>
<td width=”150″>&nbsp;</td>
</tr>
</table>
</form>
<?
}
// ve programımızı tamamladık.
?>

</body>
</html>

gizli.php dosyasını çalıştırdığımızda şifre soracaktır. Şifre doğru ise yane pwd.php dosyasında belirlediğimiz ile aynı ise ekrana Merhaba. Gizi bölgeye ulaştın yazcaktır. Eğer şifre yanlış ise ekrana Opps. Nereye gidiyosun kardeşim yazacaktır

<html>
<head>
<style>
a:visited{;color:’000000′;text-decoration:none;}
a:hover{;color:’CC0000′;text-decoration:none;}
a:link{;color:’000000′;text-decoration:none;}
</style>
<title>Upload örneği - www.bilimveteknoloji.com</title>
</head>
<body bgcolor=”#eaedf4″ text=”#000000″>

<?php
//Aşağıda formun gönderilip gönderimediğini kontrol ediyoruz. Eğer git değişkeni varsa(form gönderilmişse) işlem yapmasını istiyoruz
if($git) {
$dosya_dizin = “images”;  
// dosyanın upload edileceği klasor. ben images adını kullandım. programı çalıstırmadan önce bu klasoru oluşturun.

copy ( $dosya, “$dosya_dizin/$dosya_name” ); // $dosya formdan aldıgımız bilgi. $dosya_dizin belirlediÄŸimiz klasor. $dosya_name dosya adı.
//deÄŸiÅŸken adından sonra ” _name ” yazımı dosya adını veriri ” _ size ” ise boyutunu.

echo ($dosya size byte boyutundaki $dosya_name ‘in uploadı tamamlandı.”);
}
else {
// form gönderilmemişse
?>
<form method=”post” action=”upload.php” enctype=”multipart/form-data” >
<table>
<tr>
<td><input type=”file”name=”dosya”></td>
<td><input type=”submit” value=”Upload et” name=”git”></td>
</tr>
</table>
</form>
<?php
}
// php programımız bitti
?>
</body>
</html>

Bir Cevap Var “Php nedir, Php kodları, Php örnekleri, Php dersleri”
  1. Hasan Özdemirci diyorki:

    Basit, anlaşılır ve güzel yazılmış.
    İyi çalışmalar.

Yorum yaz